ÖZ
Amaç
Kistik ekinokokkoz (KE) hastalığının ülkemizdeki dağılım haritasının tespit edilmesi için pek çok çalışma yapılmıştır. Ancak literatürde Uşak iline ait bir veri bulunmamaktadır. Çalışmamızın amaçlarından birisi KE hastalığına dair Uşak ilinden ilk hastane verilerini sunmaktır. Tanıda klinik bulgulardan, radyolojik, ve serolojik yöntemlerden faydalanılmaktadır. Bu tanımlama yöntemlerinin KE tanısındaki yerine dair pek çok çalışma yapılmıştır. Çalışmamızın bir diğer amacı ise KE tanısında kullanılan indirekt hemaglütinasyon yöntemi (İHA) ile radyolojik görüntüleme sonuçlarının tanıya katkısını değerlendirmektir.
Yöntemler
Çalışmamızda KE şüphesi ile laboratuvarımıza gönderilen 320 hasta serumunun İHA sonuçları hastane bilgi yönetim sistemi üzerinden alınmıştır. Hastaların yaş, cinsiyet gibi demografik verilerine ve bilgisayarlı tomografi, manyetik rezonans görüntüleme, ultrasonografi gibi görüntüleme raporlarına hastane bilgi yönetim sisteminden ulaşılmıştır. Elde edilen verilen istatistiksel analizi SPSS 25 paket programı kullanılarak değerlendirilmiştir.
Bulgular
Uşak ilinden ilk kez hastane verileri sunulmuş olup prevalansı %19,37 olarak hesaplanmıştır. Önceki çalışmalardan farklı olarak 21-40 yaş aralığında İHA pozitifliğinin çalışmamızdaki diğer yaş gruplarına göre istatistiksel olarak daha fazla olduğu (p<0,001) görülmüştür. KE tanısında İHA testinin erken [Dünya Sağlık Örgütü (WHO) tip 1] ve geç evre (WHO tip 4-5) olgularda yetersiz olduğu, aktif lezyonlarda ise bu korelasyonun daha iyi olduğu tespit edilmiştir.
Sonuç
İHA sonucu 1/80 ve 1/160 sonuçlanan hastaları negatif raporlamak yerine titre takibinin önerilmesinin faydalı olacağını ve KE tanısında serolojik yöntemlerin radyolojik görüntüleme yöntemlerini destekleyici olarak kullanılmasının doğru tanı ve tedavi takibine katkı sağlayacağını düşünüyoruz.
Anahtar Kelimeler:
Ekinokokkoz, indirekt hemaglütinasyon, ultrasonografi
Kaynaklar
1Agudelo Higuita NI, Brunetti E, McCloskey C. Cystic echinococcosis. J Clin Microbiol. 2016; 54: 518-23.
2Hermelin D, Demske M, Chamberland RR, Sotelo-Avila C. The brief case: incidental finding of cystic echinococcosis during evaluation for hepatitis. J Clin Microbiol. 2019; 57: e01551-18.
3Govindasamy A, Bhattarai PR, John J. Liver cystic echinococcosis: a parasitic review. Ther Adv Infect Dis. 2023; 10: 20499361231171478.
4Bagcı, OU, Pektas B, Gokmen AA, Kaya S. Kistik ekinokokkoz tanısında indirekt hemaglütinasyon testinin kullanılması: iki yıllık retrospektif laboratuvar deneyimi [Use of indirect hemagglutination test in the diagnosis of cystic echinococcosis: two years of retrospective laboratory experience]. Turk Mikrobiyol Cemiy Derg. 2022; 52: 223-31.
5Wen H, Vuitton L, Tuxun T, Li J, Vuitton DA, Zhang W, et al. Echinococcosis: advances in the 21st century. Clin Microbiol Rev. 2019; 32: e00075-18.
6Tünger Ö. Dünyada kistik ekinokokkoz epidemiyolojisi [Epidemiology of cystic echinococcosis in the world]. Turkiye Parazitol Derg. 2013; 37: 47-52.
7Tamarozzi F, Akhan O, Cretu CM, Vutova K, Akinci D, Chipeva R, et al. Prevalence of abdominal cystic echinococcosis in rural Bulgaria, Romania, and Turkey: a cross-sectional, ultrasound-based, population study from the HERACLES project. Lancet Infect Dis. 2018; 18: 769-78.
8Durgun C, Alkan S, Durgun M, Dindar Demiray EK. Türkiye’den kist hidatik konusunda yapılmış yayınların analizi [Analysis of published articles on hydatid cysts from Turkey]. BSJ Health Sci. 2022; 5: 45-9.
9Ferrer Inaebnit E, Molina Romero FX, Segura Sampedro JJ, González Argenté X, Morón Canis JM. A review of the diagnosis and management of liver hydatid cyst. Rev Esp Enferm Dig. 2022; 114: 35-41.
10WHO Informal Working Group. International classification of ultrasound images in cystic echinococcosis for application in clinical and field epidemiological settings. Acta Trop. 2003; 85: 253-61.
11Çelik T, Alev C, Akgün S, Güldoğan E, Şahin F. A retrospective evaluation of serological results of cystic echinococcosis suspected cases admitted to Adıyaman Training and Research Hospital between 2013-2020. Turkiye Parazitol Derg 2022; 46: 140-4.
12Yılmaz A, Uslu H, Aktaş F. 2009-2013 yılları arasında Erzurum Bölge Hastanesindeki kistik ekinokokkozis şüpheli hastaların indirekt hemaglütinasyon (İHA) metoduyla değerlendirilmesi. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi. 2016; 5: 23-32.
13Behçet M, Avcıoğlu F. Kistik ekinokokkozis şüpheli hastaların indirekt hemaglutinasyon yöntemiyle değerlendirilmesi [Evaluation of patients with suspected cystic echinococcosis with indirect hemagglutination method]. J Biotechnol and Strategic Health Res. 2020; 4: 26-31.
14Şafak B. Balıkesir Atatürk Devlet Hastanesi 2011-2013 yılları arası kistik ekinokokkozis serolojisi sonuçları [Serology results of cystic echinococcosis between 2011-2013 in Balıkesir Atatürk State Hospital]. KTD. 2016; 16: 265-8.
15Ulusan Bağcı Ö. Evaluation of the impact of the COVID-19 pandemic on cystic echinococcosis indirect hemagglutination test dynamics: a single-center experience. Turkiye Parazitol Derg. 2023; 47: 166-70.
16Topluoğlu S. Türkiye’de kistik ekinokokkoz mevcut durum raporu. Turk Hij Den Biyol Derg. 2020; 77: 1-52.
17Ertabaklar H, Dayanır Y, Ertuğ S. Aydın ilinin farklı bölgelerinde ultrason ve serolojik yöntemlerle kistik ekinokokkoz araştırılması ve eğitim çalışmaları [Research to investigate human cystic echinococcosis with ultrasound and serologic methods and educational studies in different provinces of Aydın/Turkey]. Turkiye Parazitol Derg. 2012; 36: 142-6.
18Ozkol M, Kilimcioğlu AA, Girginkardeşler N, Balcioğlu IC, Sakru N, Korkmaz M, et al. A discrepancy between cystic echinococcosis confirmed by ultrasound and seropositivity in Turkish children. Acta Trop. 2005; 93: 213-6.
19Tevfik M, Aldemir OS, Karadaş K, Çelik T, Daldal N. Malatya bölgesinde uniloküler kistik ekinokokkozis. Turkiye Parazitoloji Derg. 2000; 24: 33-6.
20Aldemir OS, Baykan M, Gökçen A. Konya Numune Hastanesinde 1986-1998 yılları arasındaki kist hidatik olgularının retrospektif değerlendirilmesi. Turkiye Parazitoloji Derg. 2000; 24: 73-5.
21Ok ÜZ, Kilimcioğlu AA, Özkol M. Türkiye’de insanlarda kistik ekinokokkoz [Cystic echinococcosis in humans in Turkey]. Mikrobiyol Bul. 2020; 54: 510-22.
22Esenkaya Taşbent F, Yağcı B, Kadıyoran C, İyisoy MS. Comparative evaluation of the efficacy of indirect hemagglutination test and radiological methods in the pre-diagnosis of cystic echinococcosis. Turkiye Parazitol Derg. 2021; 45: 22-7.
23Özcel MA, Özbel Y, Ak M. Özcel’in tıbbi parazit hastalıkları. Türkiye Parazitoloji Derneği. 2007.
24Derbel F, Zidi MK, Mtimet A, Hamida MBH, Mazhoud J, Youssef S, et al. Hydatid cyst of the pancreas: a report on seven cases. Arab Journal of Gastroenterology. 2010; 11: 219-22.