Öz
Amaç
Bu çalışma, Dünya Sağlık Örgütü’ne göre son yıllarda ihmal edilen amoebiasisin, ülseratif kolit hastalarındaki yaygınlığını belirlemek ve amoebiasis ile ülseratif kolit arasındaki ilişkiyi araştırmak amacıyla yapıldı.
Yöntemler
Çalışmaya ülseratif kolit tanısı konmuş 100 hasta ve gastrointestinal şikayeti olmayan 50 sağlıklı birey olmak üzere toplam 150 kişi dahil edildi. Çalışmaya dahil edilen örnekler önce makroskobik olarak, sonrasında nativ-Lugol, trikrom boyama ve enzime bağlı immünosorbent deneyi (ELISA) yöntemleri kullanılarak incelendi.
Bulgular
Mikroskobik bakı ile ülseratif kolitli hastaların %22’sinde, kontrol grubunun %2’sinde Entamoeba spp. kisti saptandı. ELISA yöntemi ile ülseratif kolitli hastaların %31’inde, kontrol grubunun ise %4’ünde Entamoeba histolytica (E. histolytica) adezin antijeni saptandı. E. histolytica görülme sıklığı ile ülseratif kolit arasında yapılan istatistiksel değerlendirmede anlamlı bir ilişki saptandı.
Sonuç
Ülseratif kolit hastalarında E. histolytica’nın ihmal edilmemesi ve hastalarda ishal, kanlı ishal ve karın ağrısı varlığında mutlaka E. histolytica’nın ayırıcı tanı ile araştırılması gerektiği kanaatine varıldı.
Anahtar Kelimeler: Amip, dizanteri, E. histolytica, ülseratif kolit
Kaynakça
da Silva BC, Lyra AC, Rocha R, Santana GO. Epidemiology, demographic characteristics and prognostic predictors of ulcerative colitis. World J Gastroenterol. 2014; 20: 9458-67.
Pestechian N, Tavakoli S, Adibi P, Safa AH, Parsaei R, Yousefi HA. Prevalence of intestinal protozoan infection in patients with ulcerative colitis (UC) in Isfahan, Iran. Int J Prev Med. 2021; 12: 114.
Den Y, Kinoshita J, Deshpande GA, Hiraoka E. Amoebiasis masquerading as inflammatory bowel disease. BMJ Case Rep. 2015; 2015: bcr2015212102.
Küçükay MB, Özden A. İnflamatuvar barsak hastalıklarındaEntamoeba histolytica süperenfeksiyonu ülkemizde bir sorun mu? Akademik Gastroenteroloji Dergisi. 2017; 16: 64-72.
Azer S, Tuma F. Infectious Colitis. StatPearls, Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2022.
Ozin Y, Kilic MZ, Nadir I, Tayfur O, Ertas A, Ulker A, et al. Presence and diagnosis of amebic infestation in Turkish patients with active ulcerative colitis. Eur J Intern Med. 2009; 20: 545-7.
Kantor M, Abrantes A, Estevez A, Schiller A, Torrent J, Gascon J, et al.Entamoeba histolytica: updates in clinical manifestation, pathogenesis, and vaccine development. Can J Gastroenterol Hepatol. 2018; 2018: 4601420.
Li J, Cui Z, Li X, Zhang L. Review of zoonotic amebiasis: Epidemiology, clinical signs, diagnosis, treatment, prevention and control. Res Vet Sci. 2021; 136: 174-81.
Babić E, Bevanda M, Mimica M, Karin M, Volarić M, Bogut A, et al. Prevalence of amebiasis in inflammatory bowel disease in University Clinical Hospital Mostar. Springerplus. 2016; 5: 1586.
Aydemir S, Ateş N, Ekici A, Yilmaz H. A parasite that should not be neglected in geriatric individuals:Entamoeba histolytica. Saudi Med J. 2024; 45: 1087-93.
Yakut M, Özden A. Amip, amebiasis ve ilişkili hastalıklar. Güncel Gastroenteroloji. 2008; 12: 81-97.
Du L, Ha C. Epidemiology and pathogenesis of ulcerative colitis. Gastroenterol Clin North Am. 2020; 49: 643-54.
Banerjee D, Deb R, Dar L, Mirdha BR, Pati SK, Thareja S, et al. High frequency of parasitic and viral stool pathogens in patients with active ulcerative colitis: report from a tropical country. Scand J Gastroenterol. 2009; 44: 325-31.
Yamamoto-Furusho JK, Torijano-Carrera E. Intestinal protozoa infections among patients with ulcerative colitis: prevalence and impact on clinical disease course. Digestion. 1954; 82: 18-23.
Ustun S, Dagci H, Aksoy U, Guruz Y, Ersoz G. Prevalence of amebiasis in inflammatory bowel disease in Turkey. World Gastroenterol. 2003; 9: 1834-5.
Suvak Ö, Dülger AC, Cengiz ZT. Van yöresinde remisyondaki ülseratif kolit hastalarındaki amip sıklığı ve inflamasyonla ilişkisi. Tıp Araştırmaları Dergisi. 2014; 12: 131-4.
Horiki N, Furukawa K, Kitade T, Sakuno T, Katsurahara M, Harada T, et al. Endoscopic findings and lesion distribution in amebic colitis. J Infect Chemother. 2015; 21: 444-8.
Chou A, Austin R.Entamoeba histolytica. StatPearls [Internet] Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2022.
Roure S, Valerio L, Soldevila L, Salvador F, Fernández-Rivas G, Sulleiro E, et al. Approach to amoebic colitis: Epidemiological, clinical and diagnostic considerations in a non-endemic context (Barcelona, 2007-2017). PLoS One. 2019; 14: e0212791.
Beyhan YE, Yılmaz H, Taş Cengiz Z. Prevalence ofEntamoeba spp. in stool samples of patients with amebiasis suspect by native-Lugol and ELISA. Turkiye Parazitol Derg. 2016; 40: 59-62.
Hooshyar H, Rostamkhani P. Accurate laboratory diagnosis of human intestinal and extra-intestinal amoebiasis. Gastroenterol Hepatol Bed Bench. 2022; 15: 343-59.
Saidin S, Othman N, Noordin R. Update on laboratory diagnosis of amoebiasis. Eur J Clin Microbiol Infect Dis. 2019; 38: 15-38.
Mengeloğlu FZ, Aktaş E, Külah C, Cömert FB. Dişki Orneklerinde ELISA Yöntemi ileEntamoeba histolytica’nin Saptanmasi [Detection of Entamoeba histolytica in stool specimens with the ELISA method]. Turkiye Parazitol Derg. 2009; 33: 1-3. Turkish.
Tüzemen NU, Doğan N.Entamoeba histolytica’nın tanısında direkt mikroskopi, kültür, ELISA ve moleküler yöntemlerin karşılaştırılması [Comparison of direct microscopy, culture, ELISA and molecular methods for diagnosis of Entamoeba histolytica]. Mikrobiyol Bul. 2014; 48: 114-22. Turkish.
Das S, Rajkumari N, Gunalan A, Rajavelu D, Olickal JJ. A comparative analysis of microscopy, coproantigen serology, and nested multiplex PCR in the laboratory diagnosis ofEntamoeba histolytica infection. J Lab Physicians. 2021; 14: 125-31.
