Öz
Amaç
Kistik ekinokokkozis (KE), iç organlarda sıvı dolu kistlere neden olan zoonotik bir hastalıktır ve dünya çapında önemli bir halk sağlığı sorunudur. KE hastalığının tanısı/takibi için standardize edilmiş yöntemlerin eksikliği, dolaşımdaki mikroRNA’ların (miRNA’lar) ifade seviyelerindeki değişikliklerin belirlenmesi gibi yeni invaziv olmayan tanı araçlarının geliştirilmesini gerekli kılmaktadır. Bu çalışmada, ilk kez KE hastalarının arşiv serum örneklerinde miR-146a’nın varlığını araştırmayı ve üç yıllık bir süre boyunca KE’nin tanısı ve takibindeki potansiyel rolünü değerlendirmeyi amaçladık.
Yöntemler
Bu çalışmaya 39 CE hastasının arşiv serum örneği, 14 CE hastasının 56 takip örneği ve sağlıklı kontrollerden 3 örnek dahil edildi ve miR-146a’nın ifade düzeyleri her grupta kantitatif gerçek-zamanlı polimeraz zincir reaksiyonu kullanılarak değerlendirildi. Grup karşılaştırmaları için küçük ve dengesiz kontrol grubuna bağlı olarak yeniden örneklemeli güven aralıkları kullanıldı; takip hastalarındaki zamana bağlı değişimler ise varyans heterojenliğini dikkate alan lineer karma etkili model ve Welch F testi ile analiz edildi.
Bulgular
miR146 geninin, CE’li hastaların arşivlenmiş serum örneklerinde sağlıklı kontrol örneklerine kıyasla ifade düzeyinin önemli ölçüde arttığı bulunmuştur. Ayrıca, takip serum örneklerindeki miR146 geninin ifade düzeyi, ameliyattan sonraki üçüncü yılda önceki yıllarda alınan takip kan örneklerine kıyasla önemli ölçüde azalmıştır (p<0,05).
Sonuç
Çalışmamızın sonuçlara göre miR-146a’nın KE’nin tanı ve takibinde tanısal biyobelirteç olarak önerilebileceği ve KE hastalarına ait arşiv materyallerinin yeni biyobelirteç araştırmalarında kullanılabileceği sonucuna varılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Kistik ekinokokkozis, MikroRNA, tanı, hasta takibi, arşiv serum
Kaynakça
Altintas N. Past to present: Echinococcosis in Turkey. Acta Trop. 2003; 85: 105-12.
Manciulli T, Mariconti M, Vola A, Lissandrin R, Brunetti E. Cystic echinococcosis in the Mediterranean. Curr Trop Med Rep. 2017; 4: 235-44.
Brunetti E, Kern P, Vuitton DA. Expert consensus for the diagnosis and treatment of cystic and alveolar echinococcosis in humans. Acta Trop. 2010; 114: 1-16.
Manzano-Román R, Sánchez-Ovejero C, Hernández-González A, Casulli A, Siles-Lucas M. Serological diagnosis and follow-up of human cystic echinococcosis: a new hope for the future? Biomed Res Int. 2015; 2015.
Ozturk EA, Caner A. Liquid biopsy for promising non-invasive diagnostic biomarkers in parasitic infections. Acta Parasitol. 2022; 67: 1-17.
Rounge TB, Lauritzen M, Langseth H, Enerly E, Lyle R, Gislefoss RE. MicroRNA biomarker discovery and high-throughput DNA sequencing are possible using long-term archived serum samples. Cancer Epidemiol Biomarkers Prev. 2015; 24: 1381-7.
Alizadeh Z, Mahami-Oskouei M, Spotin A, Kazemi T, Ahmadpour E, Cai P, et al. Parasite-derived microRNAs in plasma as novel promising biomarkers for the early detection of hydatid cyst infection and post-surgery follow-up. Acta Trop. 2020; 202: 105255.
Cucher M, Macchiaroli N, Kamenetzky L, Maldonado L, Brehm K, Rosenzvit M. High-throughput characterization ofEchinococcus spp. metacestode miRNomes. Int J Parasitol. 2015; 45: 253-67.
Eroglu F, Dokur M, Ulu Y. MicroRNA profile in immune response of alveolar and cystic echinococcosis patients. Parasite Immunol. 2021; 43: e12817.
Mahami-Oskouei M, Norouzi B, Ahmadpour E, Kazemi T, Spotin A, Alizadeh Z, et al. Expression analysis of circulating miR-146a and miR-155 as novel biomarkers related to effective immune responses in human cystic echinococcosis. Microb Pathog. 2021; 157: 104962.
Orsten S, Baysal, Yabanoglu-Ciftci S, Ciftci T, Azizova A, Akinci D, et al. MicroRNA expression profile in patients with cystic echinococcosis and identification of possible cellular pathways. J Helminthol. 2021; 95: e1.
Donati S, Ciuffi S, Brandi ML. Human circulating miRNAs real-time qRT-PCR-based analysis: an overview of endogenous reference genes used for data normalization. Int J Mol Sci. 2019; 20: 4353.
Örsten S, Baysal İ, Yabanoglu-Ciftci S, Ciftci T, Ünal E, Akıncı D, et al. Can parasite-derived microRNAs differentiate active and inactive cystic echinococcosis patients? Parasitol Res. 2022; 121: 191-6.
Canty AJ, Ripley B. boot: Bootstrap R (S-Plus) functions. R Package Version. 2024.
Davison AC, Hinkley DV. Bootstrap methods and their applications. Cambridge University Press: Cambridge;1997.
Bates D, Maechler M, Bolker B, Walker S. Fitting linear mixed-effects models using lme4. Journal of Statistical Software. 2015; 67: 1-48.
Kuznetsova A, Brockhoff PB, Christensen RHB. lmerTest package: tests in linear mixed Effects models. Journal of Statistical Software. 2017; 82: 1-26.
Dag O, Dolgun A, Konar N. onewaytests: An R package for One-Way tests in independent groups designs.The R Journal. 2018; 10: 175-99.
Mariconti M, Vola A, Manciulli T, Genco F, Lissandrin R, Meroni V, et al. Correction to: role of microRNAs in host defense againstEchinococcus granulosus infection: a preliminary assessment. Immunol Res. 2019; 67: 98. Erratum for: Immunol Res. 2019; 67: 93-7.
Cucher M, Prada L, Mourglia-Ettlin G, Dematteis S, Camicia F, Asurmendi S, et al. Identification of Echinococcus granulosus microRNAs and their expression in different life cycle stages and parasite genotypes. Int J Parasitol. 2011; 41: 439-48.
Lin K, Zhou D, Li M, Meng J, He F, Yang X, et al. Echinococcus granulosus cyst fluid suppresses inflammatory responses by inhibiting TRAF6 signalling in macrophages. Parasitology. 2021; 148: 887-94.
Ren B, Wang H, Ren L, Yangdan C, Zhou Y, Fan H, et al. Screening for microRNA-based diagnostic markers in hepatic alveolar echinococcosis. Medicine (Baltimore). 2019; 98: e17156.
Shaughnessy RG, Farrell D, Riepema K, Bakker D, Gordon S V. Analysis of biobanked serum from a mycobacterium avium subsp paratuberculosis bovine infection model confirms the remarkable stability of circulating mirna profiles and defines a bovine serum mirna repertoire. PLoS One. 2015; 10: e0145089.
Matias-Garcia PR, Wilson R, Mussack V, Reischl E, Waldenberger M, Gieger C, et al. Impact of long-term storage and freeze-thawing on eight circulating microRNAs in plasma samples. PLoS One. 2020; 15: e0227648.
Guo X, Zheng Y. Expression profiling of circulating miRNAs in mouse serum in response to Echinococcus multilocularis infection. Parasitology. 2017; 144: 1079-87.
Zhang X, Gong W, Cao S, Yin J, Zhang J, Cao J, et al. Comprehensive analysis of non-coding RNA profiles of exosome-like vesicles from the protoscoleces and hydatid cyst fluid ofEchinococcus granulosus. Front Cell Infect Microbiol. 2020; 10: 316.
Karami MF, Beiromvand M, Rafiei A, Dayer D, Rahdar M, Bahreini A, et al. Serum level of egr-miR-2a-3p as a potential diagnostic biomarker for cystic echinococcosis. Acta Parasitol. 2023; 68: 114-21.
Siracusano A, Delunardo F, Teggi A, Ortona E. Host-parasite relationship in cystic echinococcosis : an evolving story. Clin Dev Immunol. 2012; 2012: 7-9.
Mariconti M, Vola A, Manciulli T, Genco F, Lissandrin R, Meroni V, et al. Role of microRNAs in host defense againstEchinococcus granulosus infection: a preliminary assessment. Immunol Res. 2019; 67: 93-7.
